Menu

Activiteiten & Subsidies - Krimp

Rapport behoud boventalligen in het PO

Bewuster beleid voor boventalligheid in het primair onderwijs

Organiseer een mobiliteitsmarkt, voer mobiliteitsbeleid, werk in de regio samen en zet de specifieke kwaliteiten van medewerkers breder in. Dat zijn voorbeelden uit het onderzoek ‘Behoud van boventalligen. Een onderzoek naar mogelijkheden om boventallig personeel te behouden voor het primair onderwijs’ van het Arbeidsmarktplatform Primair Onderwijs.

Het beleid om met de recent toegenomen personele boventalligheid om te gaan, staat in het primair onderwijs nog vaak in de kinderschoenen. Omdat steeds meer schoolbesturen ermee te maken hebben of krijgen, zijn tips en goede praktijkvoorbeelden voor een bewuster beleid op een rij gezet. Ook zijn delen van sociale plannen van twee schoolbesturen met een werkgelegenheidsbeleid geanonimiseerd opgenomen als goede praktijkvoorbeelden. CAOP Research heeft het onderzoek uitgevoerd.

Dilemma

Door dalende leerlingenaantallen, stijgende kosten voor bijvoorbeeld huisvesting en landelijke en lokale bezuinigingen ontstaan bij veel besturen in het primair onderwijs financiële tekorten. Omdat reserves opdrogen en schoolbegrotingen voor meer dan tachtig procent uit salarissen bestaan, is het vertrek van medewerkers vaak onvermijdelijk. Tegelijk zijn vanaf 2016 veel extra arbeidskrachten nodig om de vergrijzing op te vangen. Dit plaatst schoolbesturen voor een dilemma. De medewerkers die zij nu moeten ontslaan, heeft het primair onderwijs over een paar jaar hard nodig.

Werk creëren

Veel schoolbesturen hebben nog maar net met boventalligheid te maken of kennen nu nog een bescheiden leerlingengroei. Zij lossen op dit moment de boventalligheid vooral op door medewerkers naar ander werk te begeleiden. Ontslag kunnen zij soms vermijden als enkele medewerkers tijdelijk minder gaan werken of eentje een sabbatical year opneemt. Onder voorwaarden zijn ouderen soms bereid een stapje opzij te doen. Daarnaast slagen een paar schoolbesturen erin om wat extra werk te creëren door nieuwe taken op het gebied van bijvoorbeeld de kinderopvang of de brede school op te pakken.

Kansrijke aanpakken

Naast een analyse van hoe schoolbesturen meestal boventalligheid oplossen, bevat het onderzoek vooral concreet uitgewerkte voorbeelden van minder bekende kansrijke aanpakken. Zo heeft een coöperatieve vereniging van schoolbesturen een mobiliteitsbeleid ontwikkeld waarmee zij ook de inzetbaarheid van medewerkers bevordert. 

Door meer nadruk op ondernemerschap te leggen, werkt een schoolbestuur aan een hogere kwaliteit en een kosten- en risicoverlaging. Zij kiest voor een kleine organisatie met een schil van particuliere ondernemingen voor onder andere orthopedagogie en logopedie, die samen met twee basisscholen op dezelfde locatie zijn gehuisvest. Om minder externe adviseurs in te huren, worden de specifieke kwaliteiten van eigen medewerkers sterker ingezet.
Zeventien scholen van een ander schoolbestuur organiseren jaarlijks een mobiliteitsmarkt om te netwerken en een overstap te vergemakkelijken. Omdat dit bestuur als geheel nu geen boventalligen heeft, richt deze zich op de interne vacatures en op jobrotatie met terugkeergarantie. Ook moeten medewerkers mobiliteit als een vanzelfsprekender stap in hun loopbanen gaan ervaren.

Veel tips

De vele tips in het onderzoek gaan over begroting en beleid, over communicatie en over samenwerking. Zo luidt een tip: ‘Investeer in contacten met andere scholen en de gemeente voor meer slagkracht, efficiëntie en betere match tussen vraag en aanbod’.

Download het rapport 'Behoud van boventalligen'

Privacy en cookies. Lees meer.